ساختمانى بنا كنيد ، پروردگارشان به [ حال ] آنان داناتر است . [ سرانجام ] كسانى كه بر كارشان غلبه يافتند گفتند : حتما بر [ غار ] ايشان مسجدى بنا خواهيم كرد . روشن است كه پيشنهاد ساختن مسجد بر روى قبر اصحاب كهف از سوى مؤمنان مطرح شده و هدف آنان جاودانه ساختن ياد جوانمردان كهف و گراميداشت مزار مؤمنان خداجو بوده است . سيره و رفتار مسلمانان در طول تاريخ نيز حكايت از بناى مسجد بر قبور صالحان و شايستگان دارد . بخصوص پيكر پاك رسول خدا صلى اللّه عليه و آله در خانه آن حضرت و در كنار مسجد النبى توسط حضرت على عليه السّلام به خاك سپرده شد و با ازدياد جمعيت مسلمانان و تنگ شدن عرصهء مسجد ، قسمت شرقى مسجد - كه خانه پيامبر و خانه‌هاى همسران حضرت بود - به محدوده مسجد النبى افزوده شد و هم‌اكنون نمازگزاران در آنجا به نماز مىايستند . اهميت توجه به مزارها و قبور اوليا سبب شد بسيارى از بزرگان كتابهايى در مزارشناسى بنويسند . تذكره هزار مزار عيسى بن جنيد شيرازى ، مقصد الاقبال سلطانيه سيد اصيل الدّين عبد اللّه واعظ ، رياض الالواح ، روضة الاطهار ، مزارات تبريز ، مزارات كرمان در شمار اين كتابها است . بتدريج زيارت قبور كه يك سنت اسلامى بود به يك فرهنگ عمومى تبديل شد و مزارات خراسان و مشاهد مشرفه و عتبات عاليات كه به‌طور عمده مربوط مىشوند به مدفن ائمه اطهار عليهم السلام و فرزندان و برادران و خواهران آنان يعنى امامزادگان و نيز بزرگان از علما و صلحا ، بخصوص در ميان شيعيان مورد اقبال قرار گرفت و افراد مؤمن با حضور خود در كنار آرامگاه اين انسانهاى برجسته و صالح از روح آنان مدد مىگرفتند و خود موقع مرگ وصيت مىكردند تا بدن آنها كنار قبور پيشوايان دينى و اولياى الهى دفن شود . همين امر سبب پيدايش و گسترش گورستانهاى زيادى در شهرهاى مذهبى شد . بويژه كه نقل جنائز از نظر فقهى بدون اشكال شرعى تشخيص داده شد و جمعى از فقها مانند شيخ طوسى در مصباح و نهايه و شهيد اول در ذكرى ، انتقال و حمل جنازه مردگان را - براى دفن اوليه يا دفن